వినాయక చవితి అంటే భక్తి, ఉత్సాహం, సందడి మాత్రమే కాదు.. సంప్రదాయ వంటకాలకు కూడా ప్రత్యేక స్థానం ఉంటుంది. పది రోజుల పాటు జరిగే ఈ వేడుకల్లో గణేశుడికి వివిధ రకాల నైవేద్యాలు సమర్పించడం ఆనవాయితీ. ఒక్కో ప్రాంతంలో ఒక్కో రకమైన వంటకం ప్రత్యేకంగా ఉన్నప్పటికీ.. మోదక్, ఉండ్రాళ్లు, కజ్జికాయలు, పాయసం, పులిహోర వంటి సంప్రదాయ వంటకాలు పండుగలో ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలుస్తాయి.
తుమ్మి ఆకు ఎందుకు ప్రత్యేకం?
వినాయక చవితి సందర్భంగా గణేశుడికి 21 రకాల ఆకులు సమర్పించడం సంప్రదాయం. అందులో తుమ్మి ఆకు కూడా ముఖ్యమైనదిగా భావిస్తారు. వర్షాకాలంలో లభించే ఈ ఆకును సంప్రదాయంగా ఆహారంలోనూ ఉపయోగిస్తారు. తుమ్మి ఆకుతో చట్నీ తయారు చేయడం కొన్ని ప్రాంతాల్లో పండుగ వంటకాలలో భాగంగా కొనసాగుతోంది. తాజా చింతపండు, పచ్చిమిర్చి, జీలకర్ర, వెల్లుల్లితో ఈ చట్నీని తయారు చేస్తారు.
ఉండ్రాళ్లు, మోదక్.. గణేశుడికి అత్యంత ఇష్టమైన నైవేద్యం
వినాయక చవితి అనగానే ముందుగా గుర్తొచ్చేది మోదక్. మహారాష్ట్రలో ప్రత్యేక ప్రాచుర్యం పొందిన ఈ స్వీట్ ప్రస్తుతం దేశవ్యాప్తంగా గణేశుడి నైవేద్యంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. కొబ్బరి, బెల్లం లేదా పంచదారతో తయారు చేసే మోదక్లతో పాటు వివిధ రకాల మోదక్లు ఇప్పుడు పండుగ మెనూలో కనిపిస్తున్నాయి. దక్షిణ భారతదేశంలో ఉండ్రాళ్లు కూడా గణేశుడికి సమర్పించే ముఖ్యమైన నైవేద్యంగా ఉన్నాయి. బియ్యపు పిండి, నానబెట్టిన శనగపప్పుతో తయారు చేసే వీటిని కొన్ని సంప్రదాయాల్లో గణేశుడి వాహనం మూషికానికి నైవేద్యంగా సమర్పిస్తారు.
కజ్జికాయలు, చలిమిడి, పులిహోర..
వేరుశనగ, నువ్వులు, కొబ్బరి వంటి పదార్థాలతో తయారు చేసే కజ్జికాయలు లేదా గరిజాలు కూడా వినాయక చవితి సమయంలో ప్రత్యేకంగా తయారు చేస్తారు. బియ్యపు పిండితో బెల్లం కలిపి చేసే చలిమిడి మరో సంప్రదాయ వంటకం. పులిహోర, పాయసం, వడ వంటి వంటకాలు కూడా పండుగ భోజనంలో ప్రత్యేక స్థానాన్ని సంపాదించుకున్నాయి. పది రోజుల వేడుకల్లో కుటుంబాలు తమ సంప్రదాయాలకు అనుగుణంగా ప్రతిరోజూ వివిధ రకాల తీపి, పులుపు వంటకాలను తయారు చేసి గణేశుడికి నైవేద్యంగా సమర్పిస్తుంటారు.
ఉపవాసంలో ఏం తినాలి?
గణేశుడిని ఇంటికి ఆహ్వానించే రోజున చాలామంది భక్తులు ఉపవాసం పాటిస్తారు. కొందరు పండ్లు, పండ్ల రసాలతో ఉపవాసం ఉంటే.. మరికొందరు నిర్జల ఉపవాసాన్ని పాటిస్తారు. అయితే ఎక్కువసేపు నీరు తీసుకోకపోవడం వల్ల డీహైడ్రేషన్కు గురయ్యే అవకాశం ఉంటుంది. ఆరోగ్య సమస్యలు ఉన్నవారు కఠినమైన ఉపవాసం పాటించే ముందు వైద్యుల సలహా తీసుకోవడం మంచిది.
ఉపవాస సమయంలో సాధారణంగా సగ్గుబియ్యం కిచిడీ, పాలు, పండ్లు, ఉడికించిన వేరుశనగలు, నల్ల శనగలు, చిలగడదుంప, బంగాళాదుంప వంటకాలు, సమక్ కే చావల్, పనీర్ వంటకాలు వంటి తేలికపాటి ఆహారాన్ని తీసుకుంటారు. ఉపవాస వంటకాల్లో సాధారణ ఉప్పుకు బదులుగా సైంధవ లవణాన్ని ఉపయోగించడం ఆనవాయితీ. అయితే అధిక రక్తపోటు, మూత్రపిండాల సమస్యలు ఉన్నవారు సైంధవ లవణాన్ని కూడా పరిమితంగా తీసుకోవడం, వైద్యుల సలహా పాటించడం మంచిది.
నైవేద్యాల్లో ఇవే స్పెషల్
గణేశుడికి సమర్పించే నైవేద్యాల్లో మోదక్లతో పాటు బూందీ, రాజగిర, వేరుశనగ, చుర్మా లడ్డూలు, గుజియాలు, షీరా, హల్వా, బర్ఫీలు, వివిధ రకాల పండ్లు కూడా ప్రముఖంగా ఉంటాయి. దక్షిణ భారతీయ సంప్రదాయంలో పాలతో చేసిన పాయసం కూడా ప్రత్యేక ఆకర్షణగా నిలుస్తుంది. పాలు, బెల్లం, నెయ్యి తదితర పదార్థాలతో తయారుచేసే ఈ తీపి వంటకం పండుగ సమయంలో ప్రత్యేకంగా వడ్డిస్తారు.
మొత్తంగా చూస్తే.. వినాయక చవితి వేడుకల్లో ఆహారం కేవలం రుచికోసం మాత్రమే కాదు. భక్తి, సంప్రదాయం, కుటుంబ అనుబంధం, ప్రాంతీయ ఆచారాలకు ప్రతీకగా నిలుస్తుంది. గణేశుడికి నైవేద్యంగా సమర్పించిన తర్వాత కుటుంబ సభ్యులు, బంధువులతో కలిసి పంచుకునే ఈ సంప్రదాయ వంటకాలే పండుగ జ్ఞాపకాలను మరింత మధురంగా మారుస్తాయి.
మరిన్ని ఆధ్యాత్మిక వార్తల కోసం ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి..