నోటి క్యాన్సర్ పెదవులు, చిగుళ్లు, బుగ్గల లోపలి భాగం, నాలుక, నాలుక కింద భాగం, నోటి ఇతర ప్రాంతాల్లో ఏర్పడవచ్చు. నోటిలోని కణాల్లో మార్పులు చోటుచేసుకోవడం వల్ల ఈ వ్యాధి అభివృద్ధి చెందవచ్చు. ప్రతి నోటి పుండు క్యాన్సర్ అని అర్థం కాదు. కానీ ఒకే లక్షణం పదేపదే రావడం లేదా తగ్గకుండా కొనసాగడం, దానితో పాటు ఇతర మార్పులు కనిపించడం వంటివి ఉంటే వైద్య పరీక్ష అవసరం కావచ్చు. అందుకే శరీరం ఇచ్చే హెచ్చరికలను ముందుగానే గమనించడం ముఖ్యమని ఆరోగ్య నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
1. తగ్గని నోటి పుండ్లను గమనించండి
పెదవి లేదా నోటిలో పుండు ఏర్పడి సాధారణంగా తగ్గే సమయంలో కూడా తగ్గకుండా కొనసాగితే దాన్ని నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. ముఖ్యంగా పుండు పదేపదే రావడం, పరిమాణం పెరగడం లేదా దానితో పాటు వాపు, నొప్పి వంటి సమస్యలు ఉంటే వైద్యుడిని సంప్రదించడం మంచిది.
2. తెల్లటి లేదా ఎర్రటి మచ్చలు
నోటి లోపల అకస్మాత్తుగా తెల్లటి లేదా ఎర్రటి మచ్చలు కనిపిస్తే వాటిని గమనించాలి. ఇలాంటి మార్పులకు అనేక కారణాలు ఉండవచ్చు. అయితే అవి కొనసాగితే దంత వైద్యుడు లేదా వైద్య నిపుణుడితో పరీక్ష చేయించుకోవడం అవసరం.
3. మింగడంలో ఇబ్బంది
ఆహారం లేదా ద్రవాలు మింగేటప్పుడు నొప్పి, ఇబ్బంది పదేపదే ఎదురైతే కారణాన్ని తెలుసుకోవాలి. గొంతు లేదా నోటి ప్రాంతంలో కొనసాగుతున్న సమస్యలకు ఇది ఒక సంకేతంగా ఉండవచ్చు.
4. స్వరంలో మార్పు, గొంతు నొప్పి
ఎటువంటి స్పష్టమైన కారణం లేకుండా గొంతు నొప్పి కొనసాగడం, స్వరం మారిపోవడం వంటి లక్షణాలు ఉంటే వాటిని కూడా నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. ముఖ్యంగా సమస్య తగ్గకుండా ఉంటే వైద్య పరీక్ష చేయించుకోవడం మంచిది.
5. నోటిలో గడ్డ లేదా వాపు
నోటి లోపల గడ్డ లేదా కణితి మాదిరిగా ఏదైనా ఏర్పడి క్రమంగా పెద్దదవుతున్నట్లు అనిపిస్తే వైద్యుడిని సంప్రదించాలి. పెదవి లేదా నోటిపై తగ్గని వాపు కూడా పరీక్షించుకోవాల్సిన లక్షణమే.
6. పళ్లు వదులుగా మారడం
ఎటువంటి స్పష్టమైన కారణం లేకుండా పళ్లు వదులుగా మారడం లేదా ఊగడం కూడా నోటి ఆరోగ్యంలో మార్పుకు సంకేతం కావచ్చు. ఇలాంటి సమస్య ఉంటే దంత వైద్యుడిని సంప్రదించి పరీక్ష చేయించుకోవాలి.
7. చెవి కింద నొప్పి, రక్తస్రావం
నోటికి సంబంధించిన సమస్యతో పాటు చెవి కింద నొప్పి లేదా నోటిలో అసాధారణ రక్తస్రావం కనిపిస్తే కూడా జాగ్రత్త అవసరం. ఇలాంటి లక్షణాలు కొనసాగుతున్నప్పుడు స్వయంగా మందులు వాడకుండా వైద్య సలహా తీసుకోవడం మంచిది.
8. నోటి క్యాన్సర్ ప్రమాదాన్ని తగ్గించుకోవడానికి
ధూమపానం వంటి పొగాకు వినియోగాన్ని పూర్తిగా మానేయడం నోటి ఆరోగ్యానికి ఎంతో ముఖ్యమైన జాగ్రత్త. మద్యపానాన్ని నివారించడం, నోటి పరిశుభ్రతను పాటించడం, సమతుల్య ఆహారం తీసుకోవడం, నోటిలో కనిపించే అసాధారణ మార్పులను నిర్లక్ష్యం చేయకుండా పరీక్ష చేయించుకోవడం వంటి చర్యలు ఆరోగ్య పరిరక్షణలో ఉపయోగపడతాయి. పెదవులు సూర్యరశ్మికి ఎక్కువగా గురయ్యే సందర్భాల్లో రక్షణ చర్యలు తీసుకోవడం కూడా మంచిది.
గమనిక: నోటిలో పుండు, గొంతు నొప్పి, తెల్లటి లేదా ఎర్రటి మచ్చలు వంటి లక్షణాలు ఉన్నంత మాత్రాన నోటి క్యాన్సర్ అని నిర్ధారించలేం. ఇవి ఇతర సాధారణ సమస్యల వల్ల కూడా రావచ్చు. అయితే లక్షణాలు తగ్గకుండా కొనసాగితే లేదా గడ్డ, రక్తస్రావం, మింగడంలో ఇబ్బంది వంటి మార్పులు ఉంటే వైద్యుడిని సంప్రదించి తగిన పరీక్షలు చేయించుకోవాలి. ఈ కథనం అవగాహన కోసం మాత్రమే; వైద్య నిర్ధారణ లేదా చికిత్సకు ప్రత్యామ్నాయం కాదు.